Print zonder kleurverspilling op uw Windows-pc
Zwart-wit afdrukken in Windows 10 kan per afdruktaak worden ingesteld of blijvend in de voorkeuren van de printer worden opgeslagen. Dit artikel legt uit waar u de optie voor grijstinten, monochroom of alleen zwarte inkt vindt in het Windows-afdrukvenster en in de instellingen van de printerdriver. U leest ook welk verschil er is tussen grijstinten en echte zwart-witmodus, hoe u de instellingen controleert met een testpagina en wat u kunt doen wanneer een printer toch kleurinkt gebruikt. Daarnaast komen afdrukken vanuit pdf-programma’s, veelvoorkomende driverproblemen en praktische bespaartips aan bod.
Een document in zwart-wit afdrukken in Windows 10 is meestal snel geregeld, maar de benaming van de instelling verschilt per printermerk en programma. De optie kan heten Grijstinten, Monochroom, Zwart-wit of Alleen zwarte inkt. Door de juiste keuze te maken bespaart u kleurinkt en voorkomt u dat kleuraccenten in een rapport, e-mail of pdf onnodig op papier verschijnen. Hieronder leest u hoe u de instelling tijdelijk of permanent toepast en hoe u problemen oplost.
Het verschil tussen grijstinten en zwart-wit
Deze termen worden vaak door elkaar gebruikt, maar ze hebben niet altijd precies dezelfde uitwerking. Bij grijstinten worden kleuren omgerekend naar verschillende grijswaarden. Een blauwe grafiek krijgt bijvoorbeeld een middengrijze tint en een rode kop kan donkergrijs worden. Bij een strikte zwart-witmodus gebruikt de printer alleen zwart en wit, zonder tussentonen. Die modus komt vooral voor bij eenvoudige tekstafdrukken of specifieke professionele drivers.
Een derde optie, alleen zwarte inkt, is relevant bij inkjetprinters. Daarmee probeert de printer grijswaarden uitsluitend met de zwarte cartridge te maken. Dat kan kleurinkt besparen, al hangt de daadwerkelijke werking af van het apparaat, het papier en de printerdriver.
| Instelling | Resultaat | Geschikt voor | Let op |
|---|---|---|---|
| Grijstinten | Kleuren worden omgezet naar grijswaarden | Rapporten, pdf's, grafieken en formulieren | Sommige printers mengen toch kleine hoeveelheden kleurinkt. |
| Monochroom | Afdruk in zwart met grijstinten, afhankelijk van de driver | Tekst en zakelijke documenten | De naam en precieze werking verschillen per fabrikant. |
| Alleen zwarte inkt | Grijswaarden worden zo veel mogelijk met zwart gemaakt | Inkjetprinters en conceptafdrukken | Niet op elk model beschikbaar; foto’s kunnen minder mooi uitkomen. |
| Zwart-wit zonder grijs | Alleen zwarte en witte vlakken | Etiketten, lijntekeningen en eenvoudige formulieren | Details in foto’s en zachte kleurovergangen verdwijnen. |
Eenmalig zwart-wit afdrukken vanuit een programma
Voor een afzonderlijke afdruk is het afdrukvenster van het programma de beste plaats. Dit werkt in de meeste toepassingen, zoals Microsoft Word, Kladblok, browsers en pdf-lezers. De exacte knoppen kunnen licht verschillen, omdat de printerdriver uiteindelijk de beschikbare keuzes bepaalt.
- Open het document dat u wilt afdrukken.
- Kies Bestand > Afdrukken, of druk op Ctrl+P.
- Selecteer de juiste printer in de lijst.
- Klik op Printereigenschappen, Voorkeuren of een vergelijkbare knop.
- Zoek op een tabblad als Hoofd, Kwaliteit, Kleur of Geavanceerd naar Grijstinten, Zwart-wit of Monochroom.
- Schakel de gewenste optie in, bevestig met OK en kies daarna Afdrukken.
Controleer voor u afdrukt altijd het voorbeeld in het programma. In het voorbeeld ziet u doorgaans of de inhoud naar grijswaarden is omgezet, al toont het niet altijd exact hoe de printer de inkt gebruikt.
De instelling standaard maken in Windows 10
Wilt u standaard zonder kleur afdrukken, dan stelt u dit in via de printervoorkeuren van Windows 10. Die voorkeur geldt voor veel programma’s, maar sommige toepassingen kunnen deze instelling tijdens het afdrukken overschrijven. Voor een kantoorprinter die meerdere gebruikers deelt, kunnen beheerders ook centrale instellingen hanteren.
- Open Start en kies Instellingen.
- Ga naar Apparaten en vervolgens naar Printers en scanners.
- Klik op uw printer en kies Beheren.
- Open Afdrukvoorkeuren.
- Selecteer Grijstinten, Monochroom of Alleen zwarte inkt.
- Klik op Toepassen en daarna op OK.
Vindt u hier geen kleurinstelling? Open dan vanuit hetzelfde scherm Printereigenschappen en bekijk de afzonderlijke tabbladen. Bij sommige fabrikanten staat de instelling uitsluitend in een uitgebreid venster van de eigen printerdriver.
Een zwart-witvoorbeeld op het scherm is geen absolute garantie dat er geen kleurinkt wordt verbruikt. Vooral inkjetprinters kunnen voor neutralere grijstinten kleurinkt mengen, tenzij de driver expliciet een modus voor alleen zwarte inkt biedt.
Afdrukken vanuit een pdf, browser of Microsoft Office
Pdf-bestanden
In een pdf-lezer zoals Adobe Acrobat Reader opent u met Ctrl+P het afdrukvenster. Zoek daar naar een optie zoals Afdrukken in grijstinten (zwart-wit). Als die optie ontbreekt, gebruikt u de knop voor printereigenschappen en kiest u daar de grijstintenmodus. De instelling in de pdf-lezer kan een aanvullende omzetting uitvoeren; de instelling in de printerdriver bepaalt vervolgens hoe de printer afdrukt.
Browser en Office-programma’s
In Microsoft Edge, Google Chrome en Office-programma’s opent u eveneens het afdrukvenster met Ctrl+P. Kies vervolgens Meer instellingen of Printereigenschappen. Sommige browsers bieden zelf een keuze voor kleur of zwart-wit, maar die is niet bij elke printer aanwezig. Vertrouw daarom vooral op de instellingen van de geselecteerde printer.
Als de printer toch kleurinkt gebruikt
Een printer die op grijstinten staat, kan nog steeds kleurinkt verbruiken. Dat is niet altijd een fout. Sommige inkjetmodellen combineren kleuren om egalere grijstinten te produceren. Ook onderhoudscycli, zoals het reinigen van de printkop, kunnen kleurinkt kosten, onafhankelijk van de gekozen afdrukmodus.
- Kies, indien beschikbaar, Alleen zwarte inkt in plaats van alleen grijstinten.
- Schakel een foto- of hoogwaardige afdrukkwaliteit uit en kies Standaard of Concept voor interne documenten.
- Controleer of het juiste printermodel is geselecteerd; een generieke driver toont soms minder opties.
- Download de actuele driver vanaf de officiële website van de printerfabrikant.
- Druk een eenvoudige tekstpagina af om te testen of zwarte tekst en grijze afbeeldingen goed worden weergegeven.
Bij laserprinters met een aparte zwarte toner is grijstinten afdrukken meestal eenvoudiger voorspelbaar. Bij kleurenlasers kan de driver echter nog steeds meerdere toners gebruiken om bepaalde grijstinten te maken. Raadpleeg de driverdocumentatie wanneer verbruikskosten een doorslaggevende rol spelen.
Problemen met ontbrekende of vastgelopen instellingen
Ontbreekt de optie voor zwart-wit volledig, dan gebruikt Windows mogelijk een basisdriver. Verwijder de printer niet zomaar als die in een bedrijfsnetwerk wordt beheerd, maar vraag zo nodig de systeembeheerder om hulp. Voor een eigen printer kunt u eerst de meest recente officiële software installeren en daarna opnieuw de afdrukvoorkeuren openen.
Werkt een wijziging niet, sluit dan het programma volledig af en open het opnieuw. Veel programma’s lezen de standaardvoorkeuren pas bij het openen van het afdrukvenster. Controleer ook of u niet per ongeluk een andere printer hebt gekozen, bijvoorbeeld een virtuele pdf-printer of een tweede exemplaar van dezelfde netwerkprinter.
Praktische keuzes voor zuiniger printen
Zwart-wit afdrukken is het effectiefst wanneer u het combineert met enkele eenvoudige gewoonten. Gebruik afdrukvoorbeelden om onnodige pagina’s te vermijden, druk concepten dubbelzijdig af als uw printer dat ondersteunt en kies een lagere kwaliteit voor interne versies. Bewaar de kleurenversie digitaal wanneer kleur nodig is voor interpretatie, bijvoorbeeld bij waarschuwingen in grafieken.
Let vooral op contrast. Een lichtgele tekstmarkering kan in grijstinten bijna onleesbaar worden. Pas in dat geval het document aan: gebruik donkerdere tekst, patronen in grafieken en duidelijke labels naast kleurcodes. Zo blijft de informatie ook zonder kleur begrijpelijk.
